LEIÐBEININGAR · UPPFÆRT Í OKTÓBER 2026
HÖFUNDUR: HARRY LIIMAL · YFIRLESIÐ AF HENRY LIIMAL

MAYDAY eða PAN PAN – björgun eða aðstoð á sjó?

STUTTA SVARIÐ

Ef líf er í hættu – eða gæti fljótlega orðið það – er það leit og björgun: hringdu í 112 eða sendu MAYDAY á VHF-rás 16, alltaf, alls staðar, ókeypis. PAN PAN er fyrir það sem er áríðandi en án bráðrar lífshættu. Ef enginn er í hættu og vandinn er tæknilegur – vélarbilun, tómur tankur, í skrúfunni – er það aðstoð á sjó: aðildarþjónusta dregur þig ókeypis, annars borgar þú víða nokkur hundruð evrur fyrir hvern drátt.

Ákvörðunin í þremur spurningum

01
Er einhver í hættu – núna, eða ef ástandið versnar?

Manneskja í sjónum, meiðsli, eldur, leki, rek í átt að skerjum eða inn á siglingaleið, myrkur eða veður að skella á. Já → 112 / MAYDAY á VHF-rás 16. Ekki gera lítið úr „kannski“: björgunarstjórnstöðin vill frekar afturkalla útkall en byrja of seint.

02
Enginn í hættu, en þú kemst ekki heim af sjálfsdáðum?

Þá er það aðstoð, ekki björgun. Í mörgum löndum metur neyðarvörðurinn þetta fyrir þig – á Íslandi er 112-símtölum af sjó vísað til Landhelgisgæslunnar, og í Eistlandi ákveður 112 til dæmis hvort um björgun sé að ræða eða vísar þér á aðstoðarþjónustuna. Ef þú ert félagi í aðstoðarþjónustu í þínu landi skaltu hringja beint í hana og halda 112 lausu.

03
Gæti þetta orðið hættulegt á meðan þú bíður?

Láttu björgunarstjórnstöðina samt vita – stutt tilkynning kostar ekkert og þýðir að einhver veit hvar þú ert ef ástandið versnar. Ræstu svo ferilhlekkinn svo fólkið í landi sjái þig reka.

Hvað dráttur kostar í raun

Aðstoðarþjónustur virka eins og vegaaðstoð: félagar eru dregnir ókeypis, aðrir fá reikning. Tölurnar gera dæmið einfalt:

SVÆÐI · ÞJÓNUSTAAÐILDDRÁTTUR ÁN AÐILDAR
Eistland · Trossi
Sjálfboðaliðanet í sjóbjörgun, 55+ einingar
90 € / ár, dráttur í næstu höfn ókeypis ~400 € að meðaltali
Finnland / Svíþjóð / Noregur
Sjóbjörgunarfélög hvers lands (Meripelastusseura, Sjöräddningssällskapet, Redningsselskapet)
Aðild að félaginu – kannaðu áður en þú ferð hvað hún nær yfir erlendis ~450 € í Finnlandi
Adríahaf · Eystrasalt · Baleareyjar · SeaHelp
Aðstoðarþjónusta í einkarekstri, neyðarlína allan sólarhringinn
Árleg aðild; útköll ókeypis fyrir félaga, forgangur Samkvæmt verðskrá – aðrir fá reikning

Tölur frá Kakumäe SAR / Trossi og SeaHelp, um mitt ár 2026. Kannaðu stöðuna á hverjum stað – verð og þjónustusvæði breytast.

HVAR VESSELSOS KEMUR INN

Appið spyr þig einmitt þessarar spurningar: er líf einhvers í hættu? Já – það hringir strax í þá björgunarstjórnstöð sem ber ábyrgð og sýnir þér hvað á að segja, línu fyrir línu, með MAYDAY-formi fyrir talstöðina. Nei – það vísar þér á tæknilega aðstoð (Trossi í Eistlandi, Meripelastusseura í Finnlandi, Sjöräddningssällskapet í Svíþjóð, SeaHelp í Þýskalandi) og hringir í félaganúmerið úr prófílnum þínum. VesselSOS selur ekki drátt og er ekki björgunarþjónusta; það beinir rétta símtalinu á réttan stað.

Lestu næst: Svona sendir þú MAYDAY-neyðarkall · Neyðarnúmer á sjó í Evrópu
Rétta símtalið, ákveðið fyrirfram.
Ein spurning – er líf í hættu? – og appið beinir rétta símtalinu.
Sækja appið →